Tìm hiểu các khoản hỗ trợ

Tìm hiểu các khoản hỗ trợ: chọn đúng trợ cấp và nộp đơn đúng nơi

Ở Đức có nhiều khoản hỗ trợ khác nhau dành cho người thất nghiệp, người có thu nhập thấp, gia đình, người nghỉ hưu và người không thể tự bảo đảm chi phí sinh hoạt. Mỗi khoản có điều kiện, cơ quan phụ trách và hồ sơ riêng.

Trong hướng dẫn này, bạn sẽ biết khoản hỗ trợ nào có thể phù hợp, nộp đơn ở đâu, cần chuẩn bị giấy tờ gì và phải làm gì khi nhận quyết định, bị từ chối hoặc được yêu cầu hoàn trả tiền.

Thông tin quan trọng

Từ ngày 01.07.2026, trợ cấp bảo đảm sinh kế cho người tìm việc được gọi là Grundsicherungsgeld và thay thế tên Bürgergeld. Trong thời gian chuyển đổi, một số mẫu đơn, thư hoặc quyết định vẫn có thể còn dùng tên cũ.

  • Hầu hết các khoản hỗ trợ phải được nộp đơn; chúng không tự động được chi trả.
  • Nộp đơn sớm vì tháng nộp đơn có thể ảnh hưởng đến thời điểm bắt đầu nhận tiền.
  • Không nộp cùng một chi phí cho nhiều cơ quan mà không khai báo đầy đủ.
  • Giữ bản sao đơn, giấy tờ, biên nhận và mọi quyết định.
  • Thông báo ngay khi thu nhập, địa chỉ, tiền thuê nhà hoặc thành viên trong hộ gia đình thay đổi.

Trợ cấp nhà ở thường không được cấp cho người đã nhận một khoản trợ cấp khác có tính cả chi phí nhà ở, ví dụ trợ cấp theo SGB II hoặc SGB XII. Cơ quan có thẩm quyền sẽ kiểm tra trường hợp cụ thể.

Công cụ tính trực tuyến chỉ đưa ra định hướng ban đầu. Chỉ quyết định bằng văn bản của cơ quan phụ trách mới có giá trị đối với quyền và số tiền được nhận.

Khoản hỗ trợ nào có thể phù hợp với tình trạng của bạn?

Hãy bắt đầu từ hoàn cảnh hiện tại: bạn vừa mất việc, vẫn có thu nhập nhưng không đủ, cần hỗ trợ tiền nhà hay cần trợ cấp cho gia đình.

  • Trợ cấp thất nghiệp (Arbeitslosengeld): dành cho người thất nghiệp đã đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ điều kiện và đã đăng ký thất nghiệp.
  • Trợ cấp bảo đảm sinh kế cho người tìm việc (Grundsicherungsgeld, trước đây là Bürgergeld): dành cho người có khả năng lao động nhưng không đủ thu nhập để trang trải nhu cầu thiết yếu.
  • Trợ cấp nhà ở (Wohngeld): hỗ trợ chi phí thuê nhà hoặc nhà ở tự sử dụng cho hộ có thu nhập thấp nhưng thường nằm trên mức cần trợ cấp sinh kế cơ bản.
  • Trợ cấp trẻ em và trợ cấp bổ sung cho trẻ em (Kindergeld và Kinderzuschlag): hỗ trợ gia đình; khoản bổ sung có thể phù hợp khi thu nhập đủ cho cha mẹ nhưng không đủ cho toàn bộ gia đình.
  • Trợ cấp xã hội hoặc bảo đảm sinh kế khi về già và suy giảm khả năng lao động (Sozialhilfe hoặc Grundsicherung im Alter und bei Erwerbsminderung): thường do cơ quan xã hội phụ trách.

Một số khoản có thể kết hợp với nhau, nhưng một số khoản loại trừ hoặc được tính vào nhau. Không nên chỉ dựa vào tên khoản hỗ trợ; hãy để cơ quan hoặc nơi tư vấn kiểm tra toàn bộ hộ gia đình.

Nếu trợ cấp thất nghiệp không đủ trang trải cuộc sống, có thể cần kiểm tra thêm trợ cấp nhà ở, trợ cấp bổ sung cho trẻ em hoặc trợ cấp bảo đảm sinh kế.

Cơ quan nào phụ trách từng khoản hỗ trợ?

Nộp đơn đúng nơi giúp tránh mất thời gian. Cơ quan phụ trách phụ thuộc vào loại trợ cấp và nơi cư trú.

  • Cơ quan việc làm (Agentur für Arbeit): trợ cấp thất nghiệp và hỗ trợ tìm việc.
  • Trung tâm việc làm (Jobcenter): trợ cấp bảo đảm sinh kế cho người tìm việc.
  • Cơ quan trợ cấp nhà ở của thành phố, huyện hoặc địa phương (Wohngeldbehörde): trợ cấp nhà ở.
  • Quỹ gia đình (Familienkasse): trợ cấp trẻ em và trợ cấp bổ sung cho trẻ em.
  • Cơ quan xã hội hoặc cơ quan bảo đảm sinh kế tại địa phương (Sozialamt hoặc Grundsicherungsamt): trợ cấp xã hội và bảo đảm sinh kế khi về già hoặc suy giảm khả năng lao động.
  • Trung tâm tư vấn xã hội, tư vấn di trú, tư vấn nợ hoặc tổ chức phúc lợi: hỗ trợ xác định đúng khoản và chuẩn bị hồ sơ.

Nếu không biết cơ quan nào phụ trách, hãy mô tả ngắn hoàn cảnh với cơ quan địa phương hoặc một trung tâm tư vấn. Họ có thể chuyển bạn đến đúng nơi.

Chỉ dùng trang web chính thức của cơ quan. Không trả tiền cho người lạ để “bảo đảm” được duyệt trợ cấp.

Cần chuẩn bị những giấy tờ nào?

Danh sách chính xác phụ thuộc vào khoản hỗ trợ. Tuy nhiên, các cơ quan thường cần thông tin về nhân thân, hộ gia đình, thu nhập, tài sản và chi phí nhà ở.

  • Hộ chiếu, giấy tờ tùy thân và giấy tờ cư trú còn hiệu lực.
  • Giấy đăng ký cư trú và thông tin về tất cả thành viên trong hộ gia đình.
  • Số tài khoản ngân hàng và thông tin liên hệ hiện tại.
  • Bảng lương, quyết định trợ cấp, giấy tờ về lương hưu, cấp dưỡng hoặc các khoản thu nhập khác.
  • Hợp đồng lao động, giấy chấm dứt việc làm và giấy xác nhận thời gian đóng bảo hiểm nếu liên quan đến thất nghiệp.
  • Hợp đồng thuê nhà, thông tin tiền thuê, chi phí phụ, sưởi ấm hoặc chi phí nhà ở tự sử dụng.
  • Sao kê tài khoản, giấy tờ về tiền tiết kiệm, tài sản và các nghĩa vụ tài chính nếu được yêu cầu.
  • Giấy khai sinh, giấy kết hôn, giấy tờ về quyền chăm sóc và hồ sơ của trẻ em.
  • Các mẫu đơn và giấy tờ bổ sung do cơ quan phụ trách yêu cầu.

Không gửi bản gốc nếu không được yêu cầu rõ ràng. Hãy đánh dấu số hồ sơ trên giấy tờ nộp bổ sung và giữ bản sao cùng bằng chứng đã gửi.

Quy trình nộp đơn diễn ra như thế nào?

Tên nút và mẫu đơn có thể khác nhau, nhưng quy trình cơ bản thường gồm các bước sau:

  1. Xác định khoản hỗ trợ có thể phù hợp và cơ quan phụ trách.
  2. Dùng công cụ kiểm tra chính thức để có định hướng ban đầu nếu có.
  3. Nộp đơn sớm và ghi lại ngày nộp.
  4. Điền đầy đủ thông tin về bản thân, hộ gia đình, thu nhập và chi phí.
  5. Nộp các giấy tờ được yêu cầu và ghi rõ số hồ sơ.
  6. Lưu xác nhận điện tử, biên nhận bưu điện hoặc bản sao đơn.
  7. Trả lời thư yêu cầu bổ sung đúng thời hạn.
  8. Đọc kỹ quyết định, thời gian được hưởng, cách tính và thông tin về quyền khiếu nại.

Đối với nhiều khoản hỗ trợ, tháng nộp đơn rất quan trọng. Không nên chờ đến khi đã có đủ mọi giấy tờ mới liên hệ với cơ quan.

Nếu chưa có một giấy tờ, hãy hỏi bằng văn bản liệu có thể nộp bổ sung và đến ngày nào. Không tự ý bỏ qua yêu cầu của cơ quan.

Cần làm gì sau khi nhận quyết định hoặc khi hoàn cảnh thay đổi?

Quyết định ghi số tiền, thời gian được hưởng, cách tính và nghĩa vụ của bạn. Hãy kiểm tra ngay sau khi nhận.

  • So sánh tên, thành viên hộ gia đình, thu nhập, tiền thuê và thời gian được hưởng.
  • Hỏi cơ quan giải thích nếu bạn không hiểu cách tính.
  • Thông báo ngay khi bắt đầu việc làm, thay đổi lương, chuyển nhà, kết hôn, ly thân hoặc có người chuyển vào hay ra.
  • Giữ tất cả quyết định cũ và mới để kiểm tra về sau.
  • Nếu không đồng ý, đọc phần hướng dẫn khiếu nại và tuân thủ đúng thời hạn, hình thức và nơi nhận.
  • Không bỏ qua quyết định yêu cầu hoàn trả; hãy kiểm tra cách tính và tìm tư vấn nếu cần.

Trong giai đoạn chuyển đổi năm 2026, một số thư hoặc quyết định vẫn có thể dùng tên Bürgergeld. Những quyết định đã ban hành không tự động mất hiệu lực chỉ vì tên trợ cấp đã thay đổi.

Nếu có nguy cơ mất nhà, không còn tiền sinh hoạt hoặc bị cắt bảo hiểm y tế, hãy liên hệ cơ quan và một trung tâm tư vấn xã hội ngay lập tức.

Liên kết chính thức và thông tin thêm

Các nguồn chính thức sau cung cấp thông tin hiện hành về trợ cấp bảo đảm sinh kế, trợ cấp nhà ở, trợ cấp bổ sung cho trẻ em và trợ cấp thất nghiệp.

  1. Cơ quan Việc làm Liên bang – Nộp đơn xin Grundsicherungsgeld
    Thông tin về đơn, giấy tờ cần thiết, quyết định và việc chuyển đổi từ Bürgergeld sang Grundsicherungsgeld từ ngày 01.07.2026.
  2. Bộ Nhà ở Liên bang – Trợ cấp nhà ở
    Thông tin về điều kiện cơ bản, cơ quan phụ trách, công cụ tính và cách nộp đơn.
  3. Cổng thông tin gia đình của Liên bang – Trợ cấp bổ sung cho trẻ em
    Thông tin về điều kiện, công cụ kiểm tra và đơn xin tại Quỹ gia đình.
  4. Cơ quan Việc làm Liên bang – Trợ cấp thất nghiệp
    Thông tin về điều kiện, đăng ký thất nghiệp, thời gian hưởng và đơn xin trợ cấp thất nghiệp.

Điều kiện và số tiền phụ thuộc vào hoàn cảnh cá nhân. Các công cụ trực tuyến không thay thế quyết định của cơ quan.

Hãy kiểm tra thêm trang chính thức của cơ quan địa phương và tìm tư vấn nếu có nhiều khoản thu nhập, tài sản, người trong hộ hoặc tình trạng cư trú phức tạp.

Cập nhật lần cuối: 15.07.2026